Merhaba,
Aşağıda sizlere muhteşem bir kaynak göstermeye çalışacağım, bu kaynaktan yararlanmaya başladıktan sonra Wetterzentrale gibi kaynakları kullanmaktan vazgeçeğinizi düşünüyorum.
Önce başlarken, buraya gidin;
Açılacak sayfa;

1. Yöntem;

Using a Code Identifier : Bu bölüme dilerseniz yakınında bulunduğunuz istasyonun, WMO kodunu girebilirsiniz.
Örneğin, Ankara/Esenboga için ” LTAC ” gibi…

Zaten kutucuğun yan tarafında ” search for code ” bağlantısı var. Oraya tıklayarak, ” CTRL + F ” yaparak, ” istanbul” veya “izmir” gibi aramalar yapıp, ilgili kodları bulabilirsiniz.

LTAC veya başka bir WMO kodu yazdıktan sonra ” Continue ” (Devam) butonuna basın.
( Burdan sonrasını aşağıda ikinci yöntemden sonra anlatacağım)

2. Yöntem;

Şayet bulunduğunuz yerin WMO kodu yoksa veya Dünya üzerinde rastgele bir noktada bulunuyorsanız ” OR by Latitude & Longitude ” kısmını kullanın. İkinci yöntem noktasal GFS çıktısı sunar.

Ben size bulunduğum Bilkent Üniversite’nin kütüphane koordinatlarını çıkartarak yöntemi aşağıda anlatacağım.
1- Google Earth programını açın ve bulunduğunuz yerin koordinat bilgilerini çıkartın.

Bunlar küsüratlı koordinatlar, bunları şu adrese girerek, çevirme yapın.

Değerleri girdikten sonra “convert decimal” yapın, aşağıda sonuçlar çıkacak.

Şimdi bu sonuçları o bölüme girip, “continue” butonuna basıyorum.

Girdikten sonra açılacak sayfa;

Yukarı da gösterilen koordinatlar doğru mu yanlış mı diye dilerseniz, google earth’de yeniden kontrol edebilirsiniz.
Demek ki doğruymuş. 🙂

Neyse devam edelim, karşımızda READY Program Options Menu var.

Önce meteogramları nasıl oluşturacaksınız, bunu kısaca tarif edeyim; (GFS 0-192h, 3hrly Global) kısa ve orta vadeli tahminler için gerekli olan GFS çıktısı meteogramlara ulaşmanızı sağlar, ikincisi ise (GFS 192-384h, 12hrly Global) uzun vadeli tahminler için gerekli olan GFS model çıktılarıdır. (İkincisine bakıp bakıp müneccimlik etmeyin yine de )

Ben burda birincisini seçtim ve ” go ” butonuna bastıktan sonra karşıma bu sayfa çıktı;

Burada ise son 4 GFS model güncellemelerinin taban saatleri var. En güncel olanı en yukarda…. devam edelim.

Burada Starting Date/Time: bölümünden hangi tarihte başlatmak istiyorsanuz onu seçin.

Forecast duration from starting time:
Bu bölümde ise başlattığınız tarihten itibaren, tahmin modelinin uzunluğunu (saat cinsinden) belirleyin.

Fields to plot:
Buaradan dilerseniz, “default” yapıp standart bir meteogram seçebilirsiniz. “default with winds ” yaparsanız rüzgarları da ekler. ” Choose from below ” yaparsanız, aşağıdan kendiniz manuel olarak istediğiniz GFS çıktısını kendinize belirleyebilirsiniz.
Plot text below wind flags:
Bu da meteogramdaki rüzgâr düzenlemesi, “none” derseniz düz rüzgâr oklarını gösterir, “speed only” yaparsanız, meteogramıdaki rüzgâr oklarının altında knot cinsinden hızını sayılsal olarak yazar. ” Speed and Direction ” yaparsanız rüzgârın açısını da verir.

Default with winds yaptığım için, aşağıdan kendim ayrı bir seçim yapmıyorum.

Output Options: Bölümünü grafik oluşturması için, Graphic and text” yapın.
Meteorogram size (dpi): İse meteogram resminin boyutlarını ayarlamanıza yarar.
Dilerseniz “Get PDF?” bölümünü de ” yes ” yaparsanız, PDF dosyası ile meteogram çıktısı da elde edebilirsiniz.

En son olarak, güvenlik kodunu girin ve ” Get Meteogram ” butonuna tıklayın.
İşte karşınıza standart bir GFS meteogram modeli, hem de Bilkent Üniversitesi Kütüphanesine ait özel sayılabilecek, noktasal bir GFS çıktısı:

Gördüğünüz gibi 850 mb sıcaklığı da var. Yani bundan sonra, wetterzentrale’den 850 mb diyagramına bakmak sizin için sonra derece ” çoluk çocuk işi ” gibi görünecek, çünkü burda herşey gayet net ve tam aradığınız konuma özel bir veri sunuluyor. Resmİ farklı kaydet diyerek dilerseniz, bilgisayarınıza da kaydedebilirsiniz. Yalnız internet linki yarım saat sonra çalışmıyor.

Kullandığınız internet browserından geri butonuna basarak, tekrar READY Program Options Menu’ye dönün.

Şimdi de “Skew-t Log-P diyagramı” ve “Sounding” çıktılarını bulalım.
Prosedür yine aynı, burdan taban saatini yine belirledikten sonra karşınıza şu ekran çıkacak:

Dilerseniz ” Animation ” bölümünden formatı da belirleyerek bir animasyon oluşturabilirsiniz. Ben istemediğim için “none” yaptım.
Graphics: Bu kısımda bütün yukarı atmosfer verilerini görmek için “all” seçimi yapmayı uygun görüyorum. Böylece 3’ü birden oluşturuluyor.

Neyse güvenlik kodunu girip, devam edelim.
Açılan sayfada sırasıyla çıkan veriler,
Birincisi, liste halinde Bilkent’in GFS’nin yukarı atmosfer sıcaklık, çiğ noktası, rüzgâr hızı, rüzgâr açısı gibi verileri

Şimdi bu tablonun ne amaca hizmet edeceği konusunda birkaç şey bahsedeyim. 🙂
Gördüğünüz gibi, GFS’nin tahmin ettiği 850 mb sıcaklığı bile (18.4 derece) burada tam olarak net. Tabi bunu sırf seviye sıcaklıklarını görmek için kullanmayın. Mesela şuradaki makalemde bahsettiğim kararsızlık indeks hesaplamalarını yapabilirsiniz.
Örneğin, K indeksi hesaplaması yapalım.
K indeks (KI) : (T850 – T500) + (Td850 – Tdd700)
(T = sıcaklık, Td = Yoğunlaşma Sıcaklığı, Tdd ise “Dewpoint Depression” Yoğunlaşma Depresyonu – yani sıcaklık ile çiğ noktasının birbirinden farkı )

K indeks (KI) : [18.4 – (-12.2) ] + [ 7.9 – ( 4.0 – 2.2)] = 36.7 Mükemmel bir değer, çevrede de çok sayıda oraj oluşma potansiyeli ya da %80-90 ihtimal oraj olasılığı var demek 🙂
Şansa bakın ben bu makaleyi yazarken Bilkent’te oraj riski de varmış.

Ya da mesela Total Totals İndeks hesaplaması yapalım.

TT : T850 + Td850 – 2T500

18.4 + 7.9 – 2(-12.2) = 50.7 orta şiddette aralıklı oraj ihtimali demek ….
Neyse bunlardan bu kadar örnekleme yeter, diğer hesaplama yöntemlerini blogda bulabilirsiniz, gelelim ARL’nin ikinci sunduğu çıktıya:
Bunun adı da potansiyel sıcaklık diyagramı “Kelvin birimi” kullanıyor yan tarafta yine rüzgâr açıları mevcut, en iyi şekilde enverziyonları görmenizi sağlar. Daha fazla bilgi için burayı okuyun.

Gelelim buradan oluşturulan 3. GFS çıktısına;
Bu da Bilkent’e özel skew-t log (p) diyagramı oldu, bunu yorumlamanız için benim bu blog sayfamdaki makalelerimi okuyun.

NOAA laboratuvarı hakkında bu kadar bahsetmem galiba yeterli, READY Program Options Menu’den geri kalanları da siz kendiniz keşfedin.

Benden bu kadar…
MEHMET CAN TANYERİ (White Fox)